متن كامل سخنان دكتر خليل عليمحمدزاده
معاون فرهنگي واحد علوم و تحقيقات
درجمع مسؤولان، اساتيد و دانشجويان منطقه 2
به مناسبت ربع قرن عملكرد دانشگاه آزاد اسلامي
تبريز – يكشنبه 7/8/86
بسم الله الرحمن
الرحيم
رب شرح لي صدري و
يسرلي امري و احلل عقده من لساني يفقهوا قولي
با حمد و سپاس به درگاه خداوند متعال و با درود به روح ملكوتي امام راحل
بنيانگذار جمهوري اسلامي و ارواح طيبه شهداي انقلاب اسلامي و آرزوي سلامتي مقام
معظم رهبري و با سلام به شما عزيزان، حضار محترم جلسه، روحانيت معظم، اساتيد
ارجمند و مديران ارزشمند و همه كساني كه براي عزت و سربلندي اين كشور و نظام از
جان و دل و انديشه مايه ميگذاريد.
جشنوارههاي ربع قرن تأسيس دانشگاه آزاد اسلامي كه در همه مناطق دانشگاهي يكي
پس از ديگري برگزار ميشود فرصتي است مغتنم اولاً براي يادآوري اين نكته كه اگر ما
با هدف الهي، در راه پرورش ايدهها و افكار و طرحهاي خود تلاش كنيم، خداوند آن را
به بهترين شكل حمايت و هدايت ميكند و خود حافظ آن است.
ثانياً تشريح دستاوردهاي اين موفقيت و اطلاعرساني فعاليتهاي مربوط به آن كه
در مجموعهي آنها، هم دلايلي است آشكار براي رفع ابهامها و پاسخگويي به سؤالها
و هم ظرايف و دقايقي است، براي همه آنهايي كه از اين مدل ميخواهند، الگويي بگيرند
براي خلق ساير افتخارات.
و ثالثاً تقدير و تشكر از همهي كساني كه در مسير اعتلاي علمي و پژوهشي اين
كشور و فرزندان آن سر از پا نشناخته و بهترين ايام عمر خود را صرف سازندگي دانشگاه
و واحدهاي دانشگاهي كردند.
بنده لازم ميدانم به نوبه خود در همين جا سپاس خود را از كليه افرادي كه با
فكر و عمل خود در توسعه و تقويت اين بناي مبارك كوشيدهاند، اعلام نمايم و براي
آنها از درگاه خدا آرزوي سلامت، سعادت و سرافرازي كنم و براي درگذشتگان از اين
كاروان، طلب رحمت و مغفرت داشته باشم.
صحبت در اين جمع عزيز كه غالباً از دستاوردهاي دانشگاه مطلعاند و خود در
تكوين و تكامل آنها نقش بارز داشتهاند، شايد زيره به كرمان بردن باشد ولي براي
يادآوري و به خصوص تنوير افكار عمومي نكاتي را عرض ميكنم.
1
سال 61 يعني زمان تأسيس دانشگاه آزاد اسلامي را به خاطر
بياوريم. شرابط اول انقلاب، بحرانهاي داخلي، حوادث سنگيني كه پي در پي اتفاق ميافتاد،
مسئلهي جنگ كه مسئله مهم كشور بود و دشواريهاي فراواني كه بسياري از نهادهاي
نظام را به خود مشغول كرده بود.
در آن زمان ريشهكني بيسوادي كه به وسعت بيش از 40 درصد مردم ايران از طاغوت
به ارث رسيده بود، اولويت اول آموزشي و فرهنگي كشور بود و فراموش نشود كه يكي از
تبليغات سوء دشمنان انقلاب و ملت در آن زمان، اين بود كه اين انقلاب را با حداقل
دو چيز كاري نيست يكي مسئله دانشگاهها و ارتقاء علمي جوانان و ديگري مسئله حضور
توأم با دانايي زنان در صحنههاي اجتماعي و امروز خوشبختانه در هر دو بخش انقلاب
اسلامي نقش آفرين است. در چنين شرايطي از تشكيل دانشگاه حرف زدن، نياز جامعهي
آينده ايران و جوانان را فهميدن و چشماندازي با اين افق بلند و دور را ترسيم كردن،
انصافاً كار بزرگي بود، خيلي هوش و درايت
و آيندهنگري و تدبير را ميطلبيد.
آن روز آنهايي كه به اهميت دانش و ضرورت گسترش آن در جامعه اصرار داشتند،
حداكثر حرفي كه ميزدند اين بود كه ايران را سراسر مدرسه ميكنيم. ولي بزرگان
انقلاب در افق ديد و انديشهشان، چيزي فراتر از اين بود، آنها به تأسيس دانشگاه در
سرتاسر كشور فكر ميكردند تا هر كسي كه ميخواهد و ميتواند به آموزش عالي راه
پيدا كند.
بهرحال همهي فراز و نشيبهايي كه در طول اين 25 سال بود، كه هر كدام ميتوانست
مانع جدي و عامل توقف كار دانشگاه محسوب شود و مخالفتهاي شديد كه ميتوانست بنيان
كن باشد، همه و همه با تدبير و شكيبايي پشت سر گذاشته شد و هدف مؤسسان گم نشد و
اينك شاهد يكي از ابتكارات نظام در پاسخگويي به نياز و علاقهي جوانان و يكي از
مهمترين شاخصههاي توسعه يافتگي يعني گسترش آموزش عالي هستيم.
فلسفه وجودي دانشگاه آزاد اسلامي ايجاد فرصت و شانس و امكانات براي تمامي
افراديست كه ميخواهند در دانشگاه درس بخوانند و اين فلسفه امروز توسط خانوادهها
پذيرفته شده است.
آنها دوست دارند همانطور كه بچههايشان اجباراً بايد به دبستان بروند، حتماً
به دانشگاه نيز بروند.
خانوادههايي كه حتي به راحتي نميپذيرفتند در سبد هزينهي خانوارشان خريد
چند كتاب و روزنامه و لوازمي از اين قبيل گنجانده شود، اينك با همهي مشكلات
اقتصادي كه دارند، در اين سبد به هزينههاي آموزش عالي فرزندانش نيز توجه نشان ميدهند.
من مايلم در اين جلسه چند ابهام را كه به تدريج در مسير اين
تأسيس و تكامل پيش آمد و عملكرد دانشگاه خود به آنها جوابهاي روشن و گويا داده، اشاره كنم.
ابتدا ميگفتند اين دانشگاه مختص پولدارهاست. البته همه آنهايي كه از اول در
جريان كار دانشگاه بودند و بهتر از همه دانشجويان، اساتيد و كاركنان دانشگاه ميدانند
كه نه اول، نه حالا و نه هيچ وقت ديگري چنين نبوده و نيست.
من فكر ميكنم اكثريت قريب به اتفاق دو ميليون نفري كه از دانشگاه دانش آموخته
شدهاند و حدود 1 ميليون و 300 هزار دانشجوي فعلي اين دانشگاه چنين نظري را هرگز
نميپذيرند.
امروز بخش عظيمي از دانشجويان شاهد و ايثارگر و خانوادههاي انقلاب در اين
دانشگاه تحصيل ميكنند.
دانشجويان دانشگاه آزاد اسلامي نمونهي آماري درستي از اقشار و اصناف مختلف در
جامعهي ايران ميباشند.
2
بعد اين اتهام مطرح شد كه اين دانشگاه به مسايل فرهنگي توجه
كافي ندارد.
اينجانب با اطلاع و قاطعيت عرض ميكنم كه در كمتر دانشگاهي به اندازه دانشگاه
آزاد اسلامي كار فرهنگي ميشود و اين بخش سال به سال گسترده نيز ميشود. البته
نتايج آن نيز هر سال بيش از گذشته آشكار ميشود.
الان دو سال است كه رتبه اول اقامه نماز و پژوهشهاي مربوط به آن را در كشور،
دانشگاه آزاد اسلامي كسب ميكند.
اهتمام به فعاليتهاي قرآن و عترت در كليه واحدهاي دانشگاهي در صدر مأموريتهاي
فرهنگي است و در اين زمينه تشكيلات منسجم و پويايي نيز تعبيه شده است.
شعارهايي كه توسط مقام معظم رهبري هر سال اعلام ميشود، در حوزهي فرهنگي
دانشگاه مورد اهتمام و دقت قرار ميگيرد.
سال گذشته در سال پيامبر اعظم(ص) در تبيين اين مسئله در دانشگاه آزاد اسلامي
بيش از 14000 مقاله دانشجويي توليد شد و طبعاً همهي واحدها در ارتباط با چنين
فعاليتهايي تلاش شايسته دارند.
سومين مسئلهاي كه مطرح شد فضاي سياسي دانشگاه بود. خوب است بدانيد كه هم
اكنون در دانشگاه آزاد اسلامي بيش از 210 تشكل سياسي دانشجويي، بيش از 100 تشكل
سياسي استادان، حدود 200 هيأت مذهبي فعال دانشجويي، بيش از 1500 انجمن علمي، ادبي
و هنري و حدود 2000 نشريه دانشجويي وجود دارد.
مطابق قانون، كليه گرايشهاي سياسي در چارچوب نظام ميتوانند در دانشگاه تشكل
داشته باشند و مورد حمايت قرار گيرند.
دانشگاه آزاد اسلامي وظايف علمي و دانشگاهي خود را پيگير است و اساس حركت آن
پيروي از گرايشهاي سياسي نيست و بهترين گواه براي اين مدعا، حمايت 255 نماينده
مجلس از عملكرد دانشگاه و ستايش از مديريت آن است.
255 نماينده مجلس يعني نمادي از كليه گرايشهاي سياسي درون انقلاب كه مستقلها
را نيز دربرميگيرد. امروز تشكلهاي دانشگاه آزاد اسلامي در قالب 3 اتحاديه بزرگ
در جنبش دانشجويي كشور منشأ تلاش و تحرك و آزادانديشي هستند.
بعد مطرح شد اين دانشگاه كميتاش خوب است ولي كيفيت آن چي؟
خوب كميتش حدود 50 درصد آموزش عالي كشور است، در بحث كيفيت نيز ما شاخص داريم.
شما همين امروز كه به كلاس درس دانشجويان كارشناسي ارشد و دكتراي خود ميرويد،
سؤال كنيد ببينيد اين دانشجويان مقطع تحصيلي قبل خود را كجا بودند.
من اين كار را كردم از 30-40 درصدي پاسخ خواهيد شنيد؛ در فلان دانشگاه دولتي.
اگر به دانشگاههاي دولتي هم سري بزنيد و همين سؤال را از آنها داشته باشيد، در
همين حدود پاسخ خواهيد شنيد؛ در فلان واحد دانشگاه آزاد اسلامي. به نظر من كيفيت
بسياري از واحدهاي اصلي و مركزي دانشگاه آزاد اسلامي تفاوت چنداني با كيفيت
دانشگاههاي معتبر دولتي ندارد.
الان هفت سال است به طور متوالي واحد خوراسگان دانشگاه آزاد اسلامي در آزمونهاي
دورههاي تخصصي پزشكي و علوم پايه در ميان دانشگاههاي كشور رتبه اول را كسب ميكند.
البته شما بهتر از هر كسي ميدانيد كه كيفيت بخشي به تمام فعاليتهاي
دانشگاهي، چند سالي است كه به طور جدي در دستور اول كار دانشگاه است و من معتقدم
كه در دهه آينده دانشگاه آزاد اسلامي بسياري از دانشگاههاي دولتي را پشت سر خواهد
گذاشت.
دوست دارم در انتها به نقش دانشگاه در توسعه اقتصادي كشور نيز فهرستوار اشاره
كنم.
3
دانشگاه آزاد اسلامي به سه شكل در توسعه اقتصادي كشور نقش
ايفا كرده و ميكند.
اول از طريق فارغالتحصيلان و تربيت نيروهاي متخصص كه وارد اقتصاد كشور شدهاند.
شما در كشور به ندرت شركت، مؤسسه يا ادارهاي پيدا ميكنيد كه در آن نشانهاي از حضور
و نقش مؤثر فارغالتحصيلان دانشگاه آزاد اسلامي نباشد.
دوم از طريق رونق اقتصادي و ايجاد اشتغال در مناطق كوچك مثلاً اگر شما يكي از
واحدهاي كوچك خود را تعطيل كنيد، هزاران نفر در همان شهر شغل خود را از دست ميدهند
و عمليات توسعه متوقف ميشود و سوم از طريق جلوگيري از سرازيري سرمايه به كشورهاي
خارجي.
اگر اين دانشگاه نبود درصد قابل توجهي از كساني كه وارد دانشگاه آزاد اسلامي
شدهاند، راهي خارج از كشور ميشدند كه علاوه بر خروج ارز، تبعات خاص اجتماعي و
فرهنگي خود را داشت. در عين حال كارنامهي دانشگاه آزاد اسلامي در زمينه مسايل
اقتصادي كاملاً شفاف و سفيد است.
نتيجهگيري كنم؛
هرقدر مردم يك كشور داراي سطح تحصيلات بالايي باشند، ارتكاب جرم و ناهنجاريهاي
اجتماعي كم ميشود، احتمال بيكاري كاهش پيدا ميكند، ضريب امنيت ملي افزايش مييابد،
سرعت توسعه كشور شتاب ميگيرد، ارزشهاي انساني و اسلامي بيشتر مورد توجه قرار ميگيرد
و روحيهي خودباوري و اعتماد به نفس، بيشتر تقويت و گسترش مييابد. از چنين كشوري
چشم طمع دشمنان و جهانخواران نيز به تدريج دور ميگردد.
و حرف آخر اينكه؛
تمام همت مسؤولان دانشگاه آزاد اسلامي، توسعه كيفي دانشگاه
و فراهم آوردن تجهيزات كافي براي فعاليتهاي آموزشي، پژوهشي و فرهنگي دانشجويان است و اميد آنكه دولت، مجلس و همه آنهايي
كه به ايراني سربلند، آباد و آزاد فكر ميكنند، دانشگاه آزاد اسلامي و ساير
دانشگاههاي كشور را در تحقق اهداف متعالي بيش از پيش كمك نمايند.
بار ديگر از زحمات همهي شما عزيزان و برگزار كنندگان اين همايش در واحد تبريز
و دبيرخانه منطقه 2 دانشگاه آزاد اسلامي تشكر و قدرداني مينمايم.
به اميد روزي كه كشور ايران در جهان به عنوان يك كشور دانشگاهي و نخبهپرور
اشتهار و اعتبار بيشتري پيدا كند.
والسلام عليكم و رحمها... و بركاته
4 4